Quảng Ninh: Đến thăm căn nhà cổ ở Quan Lạn gặp cặp vợ chồng tuổi bách niên

Uncategorized

Cặp vợ chồng trong căn nhà cổ ở Quảng Ninh: Tuổi bách niên vẫn minh mẫn, biết lo xa cho tương lai vùng đất đắc địa

Đến thăm căn nhà cổ ở xã Quan Lạn, huyện Vân Đồn, Quảng Ninh rất may chúng tôi gặp được chủ nhà là người hiếu khách, xởi lởi cho biết thần tích của làng và thần sắc ngôi nhà cổ này. Điều ngạc nhiên, chủ căn nhà trên 100 năm này đã ở tuổi bách niên nhưng còn minh mẫn, lại còn biết lo xa cho tương lai vùng đất đắc địa du lịch cảnh quan và môi trường đang bị phá hoại.

Quảng Ninh: Cặp vợ chồng tuổi bách niên ở căn nhà cổ lo tương lai cho Quan Lạn 

1 trong số 3 căn nhà cổ còn sót lại ở Quan Lạn.

Chủ nhà vui vẻ cho biết, Quan Lạn là ngôi làng cổ ở huyện Vân Đồn, truyền thuyết đất nay có người ở từ thời nguyên thủy, di tích Soi Nhụ còn đó.

Nhưng chính sử thì thời tiền Lê (980), triều đình đã xây dựng ở đây một vọng gác biển. Năm 1149, vua Lý Anh Tông phong sắc Trang Vân Đồn, đồng thời xây dựng Vân Đồn thành thương cảng quốc tế, một cửa biển đầu tiên của Nhà nước phong kiến Đại Việt.

Cặp vợ chồng cụ Nguyễn Văn Di, Vũ Thị Dược gần 100 tuổi, ở 1 trong số 3 căn nhà cổ tại xã Quan Lạn, huyện Vân Đồn.

Chuyện làng vắn tắt vậy. Còn ngôi nhà này là 1 trong 3 ngôi nhà cổ còn sót lại ở xã Quan Lạn, một ngôi ở thôn Thái Hòa, 2 ngôi ở thôn Bắc.

Ngôi nhà ở thôn Thái Hòa này rộng rãi hơn, chủ nhà là cụ ông Nguyễn Văn Di và cụ bà Vũ Thị Dược. Họ là người thửa lại căn nhà này, chính chủ là của cụ Nguyễn Văn Đạt, làm Chánh tổng triều Nguyễn, thời vua Thành Thái.

“Ngôi nhà được Nhà nước phong kiến cấp phép xây dựng hẳn hoi. Nhà nom bề thế vậy, nhưng không cao hơn đình làng, mái thấp hơn nhà Quan tri huyện. Chức Chánh tổng được dựng 4 hàng cột cái (tứ trụ), 4 hàng cột cái căn nhà này dựng bằng gỗ lim nay vẫn còn vững chắc. Thời phong kiến, phép tắc lệ làng rành mạch, dinh thự vua chúa thượng nương mới được trổ rồng, khắc phượng. Ngày nay xây dựng tự tung tự tác, còn tạc rồng tay ngai ghế ngồi”, bà Vũ Thị Dược tâm tư.

Căn nhà này được phép xây 4 hàng cột cái “tứ trụ”, cột bằng gỗ lim trên 100 năm nay vẫn chắc chắn.

Chuyện nhà cửa cổ xưa đã cuốn hút người nghe, nhưng cảm động và có phần ngạc nhiên hơn là 2 cụ ở tuổi đã “xa trời” lại rất lo ngại đến quy hoạch xây dựng ở địa phương đang phá vỡ cảnh quan môi trường; đạo tặc cát đang phá hủy tuyến đê ngầm chắn sóng, triệt đường sinh sống thủy sinh, ngư dân mất bấu gạo.

Cụ thể, Cty TNHH MTV VIT Hạ Long (VIT Hạ Long) phá tan hoang cánh rừng phi lao chắn gió cát rộng gần 100ha, do chính tay các cụ ngày còn trẻ trồng bằng ngày công lao động xã hội chủ nghĩa.

Cồn cát, bãi biển Quan Lạn bị đào xới tung lên, xây dựng dở dang như “thui chó nửa mùa hết rơm”, công trình bỏ hoang trên chục năm nay.

Lại một Cty ngang nhiên đứng ra “phát canh thu tô” bãi triều, đêm đêm cho từ 6 – 7 chiếc tàu thả vòi rồng vào trương Rồ hút cát, đánh sập trương cát quý này.

Cát Quan Lạn đang bị đạo tặc khai thác, đánh sập trương Rồ con đê ngầm ngăn sóng và là nơi thủy sinh làm tổ.

Cụ bà Vũ Thị Dược trầm ngâm, nhớ cảnh cũ, nhắc lại vần thơ của thầy giáo làng tên Hiệp, viết năm Canh Thìn (1940) có đoạn: “Rồng bạch quanh co trên núi Rậm, rùa vàng lẩn quất giữa rừng xanh”.

Nay núi Rậm không còn những cồn cát trắng, hình rồng phủ phục. Rừng xanh Ba Mùn không còn bầy đàn rùa núi, bãi Cồn Trụi vắng bóng rùa biển vào mùa sinh.

Cty VIT Hạ Long biến 100ha rừng phi lao, cồn cát trắng Quan Lạn thành đống gạch vụn trên 10 năm nay.

Cụ Vũ Thị Dược lo lắng: Quan Lạn từ ngày có điện lưới, tàu cao tốc đưa khách quá giang tiện như xe buýt trên bờ, khách du lịch đến rất đông. Nhưng chính quyền cơ sở thì chủ quan, khải hoàn với địa lợi sẵn có, chưa nâng niu giá trị công trình thiên tạo.

Bao cồn cát trắng không còn nữa, trương Rồ bị khoét sập thành ao, hòn thiên lôi mất tích, bãi đá trời viên mất viên còn, dấu chân tiên chìm tên ẩn tích, hòn đá quay không còn nguyên bản…

Những sản phẩm du lịch sáng giá chưa được khai thác, khách du lịch ra đảo chỉ còn biết tắm biển xong lại về bờ. Nếu Quan Lạn mất rừng, mất cát… một mai sẽ trở thành đảo vắng.

Thật ngạc nhiên, cặp vợ chồng tuổi “hạc”, ở căn nhà cổ trên 100 năm tuổi còn lo xa cho tương lai một xã đảo, điểm du lịch ở Vân Đồn, một trong 3 địa phương của toàn quốc đang trong hành trình xây dựng đặc khu hành chính – kinh tế. Mà người trẻ, cán bộ đương chức vẫn bình thản trước sự mai một cảnh quan, môi trường ở đảo Quan Lạn.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.